In de vorige Digi-kwest heeft u kunnen lezen over het merkwaardige kabinetsplan om het maximum dagloon en premieloon met 20 procent te verlagen. Het plan kwam ook aan de orde tijdens het debat over de begroting van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Minister Vijlbrief mocht kritische vragen beantwoorden en ingaan op de bevalboete die het gevolg is van de maatregel.

De voorgestelde verlaging van het maximum dagloon en premieloon met 20 procent heeft grote gevolgen. Naast verlaging van alle nieuwe en lopende uitkeringen, heeft het ook invloed op verlofregelingen. Zo zal ook de uitkering bij het zwangerschaps- en bevallingsverlof een lager maximum krijgen. Omdat het premieloon mee daalt is er geen directe bezuiniging voor het kabinet. Het verlagen van het premieloon zorgt voor ongeveer 2,6 miljard euro minder premie-inkomsten. Er is afgesproken dat dit gecompenseerd wordt door de premietarieven te verhogen. Die verhoging is ongeveer 0,8 procentpunt, verdeeld over de premies voor arbeidsongeschiktheid, werkloosheid en de opslag kinderopvang.

Vijlbrief geeft aan dat hij de verlaging van het maximum dagloon best een logische maatregel vindt. Het maximumloon is in 2023 met de verhoging van het minimumloon ineens met 8 procent gestegen. Toen heeft Vijlbrief niemand gehoord over het feit dat er blijkbaar een soort optimaal maximumdagloon is. Toen is dat geïncasseerd en is het maximumdagloon omhooggegaan. Nu kost de sociale zekerheid in de brede werking heel veel extra geld en voor maatregelen is het dan logisch dat je kijkt naar de hoogste uitkeringen en niet naar de laagste uitkeringen, aldus Vijlbrief.

Er volgt met de Tweede Kamer en vooral de SP een discussie over het vele extra geld dat de sociale zekerheid kost. De discussie gaat er in het kort over dat er meer geld gaat naar de sociale zekerheid, maar dat dit in percentage van het bruto binnenlands product geen enorme stijging laat zien. Onderaan de streep komen de partijen niet tot elkaar. Wel geeft Vijlbrief aan dat bij de verlaging de maatvoering en de bestaande gevallen hem dwarszitten. Bij die maatvoering gaat het over de omvang van de daling. In ambtelijke uitwerkingen werd uitgegaan van een daling van 10 procent en de stijging in 2023 bedroeg 8 procent. Waarom wordt dan gekozen voor zo’n forse daling? De logica daarachter is om wat meer te doen en de stijging van de uitgaven voor sociale zekerheid te beperken.

Vijlbrief gaat er nog wat verder over nadenken en komt met een voorstel naar de Tweede Kamer. Dat geldt ook voor de bevalboete waarvoor een alternatieve regeling bedacht wordt. Daarbij zal het uitgangspunt voor het kabinet zijn dat de arbeidsmarktpositie van vrouwen niet mag verslechteren.